Hier zijn de 10 meest voorkomende tekenen van schizofrenie, onderverdeeld in verschillende categorieën.

1. Hallucinaties

Dit is een van de bekendste symptomen. Iemand neemt dingen waar die er in werkelijkheid niet zijn.

• Auditief: Het horen van stemmen (de meest voorkomende vorm). Deze stemmen kunnen commentaar geven, opdrachten geven of beledigend zijn.

• Visueel: Het zien van schimmen, mensen of objecten die anderen niet zien.

• Andere zintuigen: Ook vreemde geuren, smaken of lichamelijke sensaties (zoals iets dat over de huid kruipt) vallen hieronder.

2. Wanen

Wanen zijn sterke overtuigingen die niet stroken met de realiteit, zelfs als er bewijs is voor het tegendeel. Bekende voorbeelden zijn:

• Paranoia: Het idee hebben achtervolgd, bespioneerd of vergiftigd te worden.

• Grootheidswaanzin: Geloven dat je een beroemd persoon, een religieuze figuur of een godheid bent.

• Referentiewanen: Denken dat neutrale gebeurtenissen (zoals een nieuwsbericht op tv) een geheime boodschap specifiek voor jou bevatten.

3. Gedesorganiseerd denken en spreken

Het proces van logisch nadenken raakt verstoord. Dit uit zich in de communicatie:

• Woordsalade: Het gebruiken van onsamenhangende woorden of zelfverzonnen termen.

• Van de hak op de tak: Snel wisselen van onderwerp zonder logisch verband, waardoor de ander het verhaal niet meer kan volgen.

4. Gedesorganiseerd of bizar gedrag

Dit kan variëren van kinderlijke onbezonnenheid tot plotselinge agitatie. Iemand kan zich onvoorspelbaar gedragen of moeite hebben met dagelijkse taken, zoals persoonlijke hygiëne of het kiezen van passende kleding voor het weer.

5. Affectieve vervlakking (Vlakke emoties)

Dit is een zogenaamd 'negatief symptoom' (iets wat ontbreekt). De persoon lijkt geen emoties meer te tonen. Het gezicht blijft uitdrukkingsloos, de stem klinkt monotoon en er is weinig oogcontact, zelfs tijdens emotionele gesprekken.

6. Sociale terugtrekking

Mensen met schizofrenie trekken zich vaak terug uit hun sociale omgeving. Ze verliezen de interesse in vrienden en familie en isoleren zichzelf. Dit komt vaak voort uit angst, paranoia of een gebrek aan energie om sociale interacties aan te gaan.

7. Gebrek aan motivatie (Avolitie)

Het kan voor iemand met schizofrenie extreem moeilijk zijn om aan een taak te beginnen of deze af te maken. Dit wordt vaak verward met luiheid, maar het is een neurologisch onvermogen om actie te ondernemen, zelfs voor simpele dingen zoals douchen of koken.

8. Cognitieve problemen

Schizofrenie heeft vaak invloed op het geheugen en de concentratie. Het wordt lastiger om informatie te verwerken, beslissingen te nemen of de aandacht bij een gesprek of film te houden.

9. Anhedonie (Verlies van plezier)

Het onvermogen om plezier te beleven aan activiteiten die voorheen wel leuk waren. Hobby’s, eten of sociaal contact brengen geen voldoening meer, wat kan lijken op een depressie.

10. Gebrek aan ziekte-inzicht (Anosognosie)

Dit is een van de moeilijkste symptomen voor de omgeving. Veel mensen met schizofrenie realiseren zich niet dat ze ziek zijn. Ze zijn ervan overtuigd dat hun hallucinaties en wanen echt zijn, waardoor ze hulp of medicatie vaak weigeren.

Wanneer hulp zoeken?

Schizofrenie is een chronische aandoening, maar met de juiste behandeling (medicatie en therapie) kunnen veel mensen een stabiel leven leiden. Als je deze signalen herkent bij jezelf of een naaste, is het belangrijk om contact op te nemen met een huisarts of een psycholoog voor een professionele evaluatie.

Disclaimer: Dit artikel is enkel bedoeld ter informatie en vervangt geen medisch advies.