Over de brug had de ambitie om achterstanden van mensen met ernstige psychische aandoeningen ten opzichte van de algemene bevolking te verkleinen, door een derde meer herstel van identiteit, gezondheid en participatie bij de doelgroep te realiseren. De projectgroep stelt in het rapport voor om dit ‘een derde meer herstel’ in een later stadium nader te operationaliseren. Dat is voor zover ons bekend niet gebeurd. Uit de overlevering werd duidelijk dat ‘een derde meer herstel’ eerder bedoeld was als een inspirerende ambitie dan als een exact te meten doelstelling. Niettemin: wat kunnen we ruim tien jaar later zeggen over de ontwikkelingen in herstel van mensen met ernstige psychische problematiek op basis van de data van het panel Psychisch Gezien (zie kader)?

PANEL PSYCHISCH GEZIEN
Het panel Psychisch Gezien is een landelijk panel van ongeveer 1.500 mensen met langdurige psychische problemen en geeft inzicht in hun woon-, zorg- en leefsituatie. Over deze onderwerpen wordt sinds 2010 jaarlijks een vragenlijst uitgezet bij de panelleden. In de periode 2015-2020 is het panel ingezet voor de Landelijke monitor ambulantisering en hervorming van de langdurige ggz (laatste publicatie in 2021). Deze monitor richtte zich op het volgen van de ontwikkelingen voortkomend uit het Bestuurlijk akkoord toekomst GGZ (VWS, 2013) en heeft daarmee ook een relatie met Over de brug. Het panel Psychisch Gezien was in deze periode onderdeel van de monitor om de ontwikkelingen mede te kunnen volgen vanuit het perspectief van mensen met langdurige psychische problemen zelf.

2.1 HERSTEL EN DE DATA VAN HET PANEL PSYCHISCH GEZIEN
Een veel gebruikte definitie van herstel is die van Anthony (1993) waarin herstel wordt omschreven als ‘een individueel proces gericht op het hervinden van de persoonlijke identiteit en het hernemen van regie op het leven’. In de zorgstandaard Herstelondersteuning (2017) worden drie aspecten van herstel beschreven: persoonlijk herstel, symptomatisch herstel en maatschappelijk herstel, aansluitend bij de in Over de brug genoemde herstelambities wat betreft identiteit, gezondheid en participatie. Persoonlijk herstel gaat over het ‘hervinden van een eigen persoonlijke identiteit en van een hernieuwde betekenisgeving aan de eigen psychische klachten en het eigen levensverhaal’. Symptomatisch herstel gaat om het verminderen van psychische symptomen (klinisch herstel). Maatschappelijk herstel betreft het ‘herstel van het dagelijkse, sociale en maatschappelijke functioneren en het ontwikkelen of hernemen van sociale en maatschappelijke rollen’.

Lees het artikel via deze pagina. Nog geen abonnee? Klik dan hier.